TEFSİR:
Allah
Teâlâ, kendi yolunda yapılan fedakârlıkların mükafatlarını dünya ve âhirette
kat kat verecektir. Allah’a ve peygamberlerine gerçekten iman edenler, Allah
katında “sıddîk” ve “şehîd” mertebesinde olacaklardır. Sıddîk, samimiyetle
tasdik eden, imanında en küçük bir tereddüt bulunmayan, sadâkat ve bağlılıkta
ileri giden, özü sözü doğru, dürüst kimsedir. Sıddîk, söylediği doğruların
aksine davranmaz. Kabul ettiği bir fikri ihlâsla kabul eder ve ona gerçekten
inandığını davranışlarıyla ispatlar.
Nitekim
Sırrı-i Sakatî (k.s.) sıddîkların ilk hallerini şöyle izah eder:
›
Elinde ne varsa onu kardeşleriyle paylaşır.
›
İnsanların durumu neyse, kendisi için de onu ister.
›
Allah rızâsı için iki işle karşılaşacak olursa, onların en zorunu
seçer; isterse o işte can vermek olsun…” (el-Hadâiku’l-Verdiyye, s. 201)
Âyette
söz edilen “şehîd” ise Allah yolunda can vermiş kimsedir. Bunlara, “cennetlik
olduklarına şâhitlik edildiğinden” veya “hakikatte ölmüş olmayıp kendilerine
mahsus bir hayat içinde bulunduklarına şâhitlik edildiğinden” şehîd denmiştir.
Şehîd’in “hakka şâhit olan, hakkı gören ve hayatıyla hakkı gösteren” mânası da
vardır. Bu mânaya göre bütün mü’minlere “şehîd” denilebilir. Nitekim âyet-i
kerîmede: “Böylece sizi, bütün insanları kontrol edip gözetim altında
tutasınız, Peygamber de sizi gözetim altında tutsun diye ölçülü, dengeli ve
örnek bir ümmet kıldık” (Bakara 2/143) buyrulur.
Bu
mânayı destekler mâhiyetteki bir diğer âyet şöyledir:
“Kim Allah’a
ve Peygamber’e itaat ederse, işte onlar Allah’ın kendilerine nimetler verdiği
peygamberler, sıddîklar, şehitler ve sâlihlerle beraberdirler. Bunlar ne güzel
arkadaştır! Bu, Allah’ın bahşettiği çok büyük bir lutuftur. Ona kimlerin lâyık
olduğunu ve bunların derecesini Allah’ın bilmesi yeter!” (Nisâ 4/69-70)
Zikri
geçen âyet-i kerîmelerin ve yapılan izahların bir hülasası ve işin neticesinin
açık bir beyânı sadedinde Resûl-i Ekrem (s.a.s.) şöyle buyurur:
“-
Cennetlikler, kendilerinden yüksekteki köşklerde oturanları, aralarındaki
derece farkı sebebiyle, sizin sabaha karşı doğu veya batı tarafında, gökyüzünün
uzak bir noktasında batmak üzere olan parlak ve iri bir yıldızı gördüğünüz gibi
göreceklerdir.”
Bunun
üzerine ashâb-ı kirâm:
“-
Yâ Resûlallah! O yerler, başkalarının ulaşamayacağı sadece peygamberlere âit
köşkler olmalı” dediler. Allah Resûlü (s.a.s.) şöyle buyurdu:
“Canımı
kudret elinde tutan Allah’a yemin ederim ki, o yerler, Allah’a iman edip
peygamberlere bütün benlikleriyle inanan kimselerin yurtlarıdır.” (Buhârî,
Bed‘u’l-halk 8; Müslim, Cennet 11)
Ancak
Allah’a ve Resûlü’ne iman, sadakat ve hakka şâhit olmanın yolu, dünyanın
mânasını tam olarak kavramak, onun süsüne aldanmayıp eldeki imkânları Allah’a
kulluk için haracaktan geçer:
Kaynak: Ömer Çelik Tefsiri
