--- title: "Hümeze Sûresi 1-3. Ayet Tefsiri" sure: "Hümeze" sure_no: 104 ayet_no: 2 url: https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/2-ayeti-tefsiri language: tr source: Kuran ve Meali --- # Hümeze Sûresi 2. Ayet Tefsiri > Kur'an-ı Kerim, Hümeze Sûresi (104. sûre), 2. ayet. Kaynak: [Kuran ve Meali](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/2-ayeti-tefsiri) ### 1. Ayet ## Arapça وَيْلٌ لِكُلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍۙ ## Okunuşu Veylun likulli humezetin lumeze(tin) ### 2. Ayet ## Arapça اَلَّذ۪ي جَمَعَ مَالًا وَعَدَّدَهُۙ ## Okunuşu Elleżî ceme’a mâlen ve ’addedeh(u) ### 3. Ayet ## Arapça يَحْسَبُ اَنَّ مَالَهُٓ اَخْلَدَهُۚ ## Okunuşu Yahsebu enne mâlehu aḣledeh(u) ## Mealler ### 1. Ayet Mealleri - **Ömer Çelik Meali:** İnsanları arkadan çekiştirmeyi, yüzlerine karşı da el, kaş, göz işaretleriyle alay etmeyi âdet hâline getiren her bir kişinin vay hâline! - **Diyanet Vakfı Meali:** 1, 2. Arkadan çekiştirmeyi, yüze karşı eğlenmeyi âdet edinen herkesin vay haline! O ki, mal toplamış ve onu sayıp durmuştur. - **Diyanet İşleri (Eski) Meali:** 1,2. Mal toplayarak onu tekrar tekrar sayan, diliyle çekiştirip alay eden kimsenin vay haline! - **Diyanet İşleri (Yeni) Meali:** 1,2. Mal toplayan ve onu durmadan sayan, insanları arkadan çekiştiren, kaş göz işaretiyle alay eden her kişinin vay hâline! - **Elmalılı Hamdi Yazır Meali:** 1,2. Mal toplayıp onu tekrar tekrar sayan, insanları arkadan çekiştirip, kaş göz hareketleriyle alay edenlerin (hümeze ve lümezenin) vay haline! - **Elmalılı Meali (Orjinal) Meali:** Veyl bütün «hümeze lümeze» güruhuna - **Hasan Basri Çantay Meali:** Arkadan çekişdirmeyi, yüze karşı (el, kaş ve göz işaretleriyle) eğlenmeyi ve ayıblamayı aadet edinen her kişinin vay haaline! - **Hayrat Neşriyat Meali:** Hümeze olan (insanları arkadan devamlı ayıplayıp çekiştiren), yüzlerine karşı (da onlarla) alay etmeyi âdet edinen her kişinin vay hâline! - **Ali Fikri Yavuz Meali:** Azab olsun, (insanları arkalarından çekiştiren) her ayıblayıcıya, yüzlerine karşı dil uzatıcıya!... - **Ömer Nasuhi Bilmen Meali:** Arkadan çekiştiren, gözü ile kaşı ile eğlenen her bir kimsenin vay haline! - **Ümit Şimşek Meali:** Yazıklar olsun arkadan çekiştirenlere, başkalarıyla eğlenenlere. - **Yusuf Ali (English) Meali:** Woe to every (kind of) scandal-monger and backbiter, ### 2. Ayet Mealleri - **Ömer Çelik Meali:** Böylesi malı biriktirip yığar ve onu tek tek sayar durur. - **Diyanet Vakfı Meali:** 1, 2. Arkadan çekiştirmeyi, yüze karşı eğlenmeyi âdet edinen herkesin vay haline! O ki, mal toplamış ve onu sayıp durmuştur. - **Diyanet İşleri (Eski) Meali:** 1,2. Mal toplayarak onu tekrar tekrar sayan, diliyle çekiştirip alay eden kimsenin vay haline! - **Diyanet İşleri (Yeni) Meali:** 1,2. Mal toplayan ve onu durmadan sayan, insanları arkadan çekiştiren, kaş göz işaretiyle alay eden her kişinin vay hâline! - **Elmalılı Hamdi Yazır Meali:** 1,2. Mal toplayıp onu tekrar tekrar sayan, insanları arkadan çekiştirip, kaş göz hareketleriyle alay edenlerin (hümeze ve lümezenin) vay haline! - **Elmalılı Meali (Orjinal) Meali:** Ona ki bir mal toplamış ve onu saymaktadır - **Hasan Basri Çantay Meali:** Ki o, malı yığıb onu tekrar tekrar sayandır. - **Hayrat Neşriyat Meali:** (Ki o,) bir mal toplayan ve onu sayıp durandır! - **Ali Fikri Yavuz Meali:** O ki, bir çok mal toplamış ve onu sayıb durmaktadır... - **Ömer Nasuhi Bilmen Meali:** Öyle kimse ki, bir malı toplamış ve onu tekrar tekrar saymakta bulunmuştur. - **Ümit Şimşek Meali:** Ki onlar malı yığar da sayar durur. - **Yusuf Ali (English) Meali:** Who pileth up wealth and layeth it by, ### 3. Ayet Mealleri - **Ömer Çelik Meali:** Malının kendisini sonsuza dek yaşatacağını zanneder. - **Diyanet Vakfı Meali:** (O), malının kendisini ebedî kılacağını zanneder. - **Diyanet İşleri (Eski) Meali:** Malının kendisini ölümsüz kılacağını sanır. - **Diyanet İşleri (Yeni) Meali:** O, malının, kendisini ebedîleştirdiğini sanır. - **Elmalılı Hamdi Yazır Meali:** Malının, kendisini ebedi yaşatacağını sanır. - **Elmalılı Meali (Orjinal) Meali:** Malı kendisini muhalled kılmış sanır - **Hasan Basri Çantay Meali:** Malı hakıykaten kendisine (dünyâda) ebedî hayât verdiğini sanır o. - **Hayrat Neşriyat Meali:** (O,) malının gerçekten kendisini ebedî kılacağını (ölümsüzleştireceğini) sanır! - **Ali Fikri Yavuz Meali:** Sanıyor ki, onun malı, kendisini (dünyada) ebedîleştirecektir. - **Ömer Nasuhi Bilmen Meali:** Sanırki onu, malı daima yaşatacaktır. - **Ümit Şimşek Meali:** Sanır ki malı onu ebediyen yaşatacak! - **Yusuf Ali (English) Meali:** Thinking that his wealth would make him last for ever! ## Tefsir (1-3. ayetler) ### Ömer Çelik Tefsiri Burada Cenâb-ı Hakk’ın “veyl olsun, yazıklar olsun” tehdidine müstahak bir insan tipi dikkatlere sunulur. Onun, Allah’ın kahır, gazap ve azabını celbedici son derece çirkin vasıfları gözler önüne serilir: O, هُمَزَةٌ (hümeze) ve لُمَزَةٌ (lümeze)dir. Hümeze, “hemz” kelimesinden gelir. Hemz; kırmak, dürtmek, yere çalmak demektir. Buna göre “hümeze”, insanların namus, nesep ve haysiyetiyle oynamayı, onları incitmeyi, kötüleyip kınamayı, gıybet etmeyi, şeref ve onurlarını yaralamayı âdet edinmiş koğucu kimselerdir. Lümeze ise “lemz” kelimesinden gelir. Lemz; mızrak saplar gibi yaralamak, ayıplamak, kaş göz kırparak eğlenmek niyetiyle birini diğerine göstermek gibi mânalara gelir. “Lümeze” de herkesi ayıplamayı, şuna buna ayıp ve kusur isnat ederek eğlenmeyi, kaş göz işaretleriyle birini başkalarına göstererek aşağılamayı âdet haline getiren kimselerdir. Hâsılı “hümeze” ve “lümeze”, ister arkasından ister yüzüne karşı olsun; gerek bedeni, gerek namusu, gerek nesebi, soyu sopuyla alakalı olsun; gerek sözle gerekse el, kaş, göz işaretleriyle olsun, duyduğunda veya gördüğünde bir insanı üzecek, gönlünü incitecek her türlü çirkin söz, fiil ve davranışları içine almakta ve bunların hepsini yasaklamaktadır. Bu beyân, Cenâb-ı Hakk’ın kullarını ne kadar çok sevdiğini, onlara ne kadar çok değer verdiğini ve onların haklarını, şeref ve haysiyetlerini korumaya ne kadar ehemmiyet verdiğini gösteren apaçık işaretlerdir. Nitekim şu âyet-i kerîmeler, burada “hemz ve lemz” olarak hülâsa edilen mezmûm hal ve hareketleri daha açık bir şekilde açıklayıp yasaklamaktadır: **“Ey iman edenler! Bir topluluk bir başka toplulukla alay etmesin; belki de o alaya aldıkları kendilerinden daha hayırlıdır. Kadınlar da başka kadınlarla alay etmesinler; belki o alaya aldıkları kendilerinden daha hayırlıdır. Birbirinizi ayıplamayın; birbirinizi incitici, aşağılayıcı kötü lakaplarla çağırmayın. Bir insan iman ettikten sonra onu fâsıklığı çağrıştıran bir isimle çağırmak ne kötü bir davranıştır ve böyle yapıp imandan sonra fâsıklık damgası yemek de ne kötüdür. Bu tür davranışların ardından kim tevbe edip Allah’a yönelmezse, işte onlar zâlimlerin tâ kendileridir. Ey iman edenler! Zannın çoğundan sakının; çünkü zannın bir kısmı günahtır. Birbirinizin gizli hallerini ve kusurlarını araştırmayın. Birbirinizin gıybetini yapmayın. Herhangi biriniz ölmüş kardeşinin etini yemekten hoşlanır mı? İşte bundan tiksindiniz! Allah’a gönülden saygı besleyip O’na karşı gelmekten sakının. Şüphesiz Allah, tevbeleri çokça kabul edendir, engin merhamet sahibidir.” **(Hucurât 49/11-12)**** İnsanı böyle günahlara sevk eden sebep, mânayı değil maddeyi sevmek, âhireti bırakıp dünyaya sarılmak, malın mülkün çokluğu ile şımarmak, geçerli değer ölçüsü olarak sadece maddeyi kabul edip başkalarını küçük görmektir. Bu yüzdendir ki, o hümeze ve lümeze’nin helâl haram demeden mal biriktirdiği; cimriliğinin ve maddeye tapan bir kişi olduğunun bir işareti olarak da onu tek tek saydığı belirtilir. Malına öyle tapmaktadır ki, Allah’ı ve ölümü unutmakta; malının gerçekte kendinin değil, kendisine imtihan için geçici bir süreliğine emâneten verildiğini, bir süre sonra onları dünyada bırakıp gideceğini aklına getirmemekte; dolayısıyla onda Allah’ın ve muhtaçların hakları olduğunu unutmakta; durmadan “benim malım, benim mülküm” diyerek bunun kendini ebedi yaşatacağı gafletine düşmektedir. Halbuki gerçek, onun sandığı gibi değildir. Ölümle bütün dünya malı dünyada bırakılacak ve insan âhirette sadece yaptıklarıyla baş başa kalacaktır: ## Bağlantılar - [Bu sayfanın HTML sürümü](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/2-ayeti-tefsiri) - [2. ayet meali](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/2-ayeti-meali.md) - [1-3. ayet tefsiri](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/1-ayeti-tefsiri.md) - [Önceki ayet (1)](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/1-ayeti-tefsiri.md) - [Sonraki ayet (4)](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi/4-ayeti-tefsiri.md) - [Hümeze Sûresi](https://www.kuranvemeali.com/humeze-suresi.md) - [Tüm sûreler](https://www.kuranvemeali.com/llms.txt)